Histeroskopia

Histeroskopia to zabieg polegający na wprowadzeniu przez pochwę i kanał szyjki macicy do jamy macicy histeroskopu, czyli wąskiego i podłużnego przyrządu z kanałem optycznym w środku, umożliwiającego obejrzenie wnętrza kanału szyjki i jamy macicy. Histeroskop posiada tor wizyjny, dzięki któremu możliwe jest uzyskanie obrazu na monitorze.

W trakcie zabiegu wprowadzany jest do macicy płyn rozprężający jej jamę (medium histeroskopowe) i umożliwiający pełne uwidocznienie jej wnętrza. Po diagnostycznej części zabiegu (oglądaniu jamy macicy), w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości możliwych do całościowego usunięcia, wprowadzane są narzędzia do jamy macicy tzw. kanałem roboczym histeroskopu i tą drogą przeprowadzana jest zabiegowa część procedury, która ma na celu wycięcie lub zniszczenie ewentualnych zmian chorobowych w macicy. Na koniec, pobierane są fragmenty błony śluzowej macicy (endometrium) do badania histopatologicznego i dodatkowo histochemicznego na obecność subklinicznego stanu zapalnego endometrium. Klasyczny zabieg histeroskopowy wykonywany jest przy użyciu wzierników dopochwowych, kulociągów służących do manewrowania szyjką macicy oraz rozszerzadeł Hegara służących do poszerzenia kanału przed wprowadzaniem histeroskopu.

W nOvum wykonujemy trzy rodzaje zabiegów histeroskopii:

• minihisteroskopia;
• histeroskopia operacyjna;
• histeroskopia operacyjna z użyciem mechanicznego morcelatora wewnątrzmacicznego (tzw. shaver).

Zabieg minihisteroskopii (zminiaturyzowanych histeroskopów), nie wymaga uchwycenia szyjki macicy ani jej rozszerzania – zabieg minihisteroskopii, ze względu na swój wysoki profil bezpieczeństwa, jest wedle aktualnej wiedzy zabiegiem z wyboru w diagnostyce i leczeniu niepłodności.

Histeroskopia operacyjna ma zastosowanie w leczeniu patologii macicy niemożliwych do usunięcia metodą histeroskopii. Najczęściej jest to procedura wcześniej zaplanowana i warunki jej wykonania są wcześniej już ustalone. Tą metodą najczęściej wycinane są mięśniaki lub olbrzymie polipy macicy, wykonywana jest resekcja endometrium lub usuwane są niewydalone pozostałości po porodzie i poronieniu.

Zabieg zwykle składa się z dwóch części (podczas jednego znieczulenia). W pierwszym etapie wykonywana jest minihisteroskopia, która ma na celu potwierdzenie wskazań do histeroskopii operacyjnej. Jeśli przy użyciu minihisteroskopu potwierdza się postawione rozpoznanie i zasadność wprowadzenia do macicy histeroskopu operacyjnego (resektoskopu), zmieniane są narzędzia i podczas kontynuacji tego samego znieczulenia, wykonywany jest zabieg histeroskopii operacyjnej. W pewnych sytuacjach klinicznych, może być wymagane wieloetapowe leczenie histeroskopowe.

Zdarzają się sytuacje, szczególnie u Pacjentek starających się zajść w ciążę, gdy próba usunięcia wszystkich zmian chorobowych podczas jednego zabiegu może być niemożliwa ze względu na duże ryzyko naruszenia mięśnia macicy, co mogłoby mieć ewentualny wpływ na przebieg ciąży. Zabieg taki planowany jest w etapach z kilkutygodniową przerwą, pozwalającą na przemieszczenie się zmiany (mięśniaka) z mięśnia macicy do jamy macicy w procesie gojenia się naruszonych zmian. Przebieg histeroskopii operacyjnej jest analogiczny do histeroskopii, lecz stosowany jest histeroskop o większej średnicy, wyposażony w szerszy kanał roboczy, przez który lekarz przeprowadzający zabieg ma możliwość posługiwania się tzw. pętlą elektryczną, dającą większe możliwości usuwania dużych zmian jak np. mięśniaki, duże polipy, przegrody, zrosty czy pozostałości po poronieniu.

Histeroskopia operacyjna z użyciem mechanicznego morcelatora wewnątrzmacicznego (tzw. shaver) to zabieg wykorzystujący dedykowane, wysoce zaawansowane narzędzie, umożliwiające jednoczesne wycinanie zmian i usuwanie ich z macicy. Ma zastosowanie, gdy rozległość zmian uniemożliwia efektywne wykonanie minihisteroskopii – w wycinaniu licznych polipów endometrialnych, przerośniętego endometrium, rozległych resztek po poronieniu i innych patologii w jamie macicy.

Operacja rozpoczyna się od minihisteroskopii i potwierdzenia wskazań do przeprowadzenia zabiegu morcelacji wewnątrzmacicznej. Następnie, wprowadzana jest specjalna końcówka z poziomo ustawionym obrotowym ostrzem, która wycina zmiany chorobowe na równo z linią warstwy podstawowej błony śluzowej macicy, dzięki czemu nie jest możliwe uszkodzenie mięśnia macicy.

Badania na podstawie wymazów:

• posiew z kanału szyjki macicy w kierunku bakterii tlenowych, beztlenowych i grzybów (ważny 1 miesiąc od daty wyniku);
• wymaz z kanału szyjki na obecność chlamydii trachomatis PCR (ważny 1 rok od daty wyniku);
• cytologia (ważna 1 rok od daty wyniku).

Badania z krwi:

• morfologia z rozmazem (ważna 1 rok od daty wyniku).

Negatywny wynik testu ciążowego wykonanego rano w dniu zabiegu.

Zabieg histeroskopii wykonywany jest w znieczuleniu ogólnym.